گفت‌وگو با مجید رمضانی/حافظ کلّ قرآن

در مسجد دانشگاه امام صادق(ع) اسلام‌آباد و در حضور بیش از شش‌هزار پاکستانی، در یک برنامه‌ی طولانی‌مدّت و سه ساعته، به گونه‌ای به سؤال‌های قرآنی حاضرین پاسخ داد که آخر جلسه، خیل عظیم جمعیت به سمت وی حرکت کرده و به طرق مختلف او را تشویق کردند. مجید رمضانی در حوزه‌ی علمیه‌ی اهل سنت شهر راولپندی، در حضور چهارصد حافظ کلّ قرآن هم بی‌نقص به سؤال‌های حفّاظ پاسخ گفت و از حفظ، آیات نورانی قرآن را تلاوت کرد. گفت‌وگو با این حافظ کلّ قرآن کریم از جذّابیت ویژه‌ای برخوردار است.

چگونه با قرآن مأنوس شدید؟

سال 1379 وقتی نه ساله بودم، در حالی‌که با بچّه‌ها فوتبال بازی می‌کردم، توجّهم به تابلوی دارالقرآن فاطمیّون جلب شد. بعد از بازی داخل ساختمان دارالقرآن شدم. بچّه‌های زیادی در جلسه حاضر بودند و یکی از آن‌ها قرآن تلاوت می‌کرد. قدری نشستم. استاد پیروزمند از من خواست تا آیاتی را قرائت کنم. چند آیه از سوره‌ی مریم را خواندم. ایشان کار مرا خیلی بزرگ جلوه داد و برچسب یاحسین به عنوان جایزه به من دادند. از آن پس شاگرد جدید آن کلاس شدم و مرتّب در جلسه حاضر بودم. به تدریج روخوانی را فراگرفته و به امر قرائت پرداختم.

کار حفظ از چه زمانی آغاز شد؟

در ده سالگی به جامعةالقرآن رفته و جزء سی‌ام قرآن کریم را حفظ کردم. بعد از مدّتی فعالیت در آن‌جا، جمعی از حفّاظ تشویقم کردند تا در کوتاه‌مدت کلّ قرآن را حافظ کنم.

این امر چند مدت محقق شد؟

به لطف خداوند، پانزده ماه طول کشید تا حافظ کل قرآن کریم شدم.

حفظ روزانه چه‌قدر بود؟

چون بر روخوانی و روان‌خوانی تسلّط داشتم، کار را با یک صفحه و نیم آغاز کردم و هر روز این مقدار حفظ می‌کردم. در ابتدا این حجم پنج ساعت طول می‌کشید، ولی علاقه و جذّابیت کار باعث شد تا از تمامی سختی‌ها لذّت ببرم. به مرور سرعتم بیش‌تر می‌شد و یک صفحه و نیم را در زمان کوتاه‌تری حفظ می‌کردم.

از نوار هم استفاده می‌کردید؟

بله، از نوارهای استاد پرهیزکار استفاده می‌کردم.

چرا بیش‌تر از نوارهای این استاد استفاده می‌شود؟

چون روش و سبک استاد پرهیزکار و استاد منشاوی برای مبتدیان راحت‌تر است.

از اساتید دیگر هم الگوبرداری می‌کنید؟

در کار ترتیل از اساتید مصری مانند محمدصدیق منشاوی، خلیل‌الحصری، محمد جبریل، ابوالعینین شعیشع، شهات انور و اساتید عربستانی مانند شاطری، سعدالغامدی، شُریم خُزیفی، کناکری، مطرود، سُدیس، مشاری، ایوب و ماهر المعیقلی الگوبرداری کرده و بر آن‌ها احاطه دارم.

در مسابقه‌ها حضور داشتید؟

بله، بعد از آن‌که حافظ کلّ قرآن شدم، پا در عرصه‌ی مسابقه‌ها گذاشتم.

نتایج راضی‌کننده بود؟

بله، در اوّلین مسابقه که مربوط به حفظ ده جزء قرآن بود، نفر سوم استان شدم. در مسابقه‌ی بعدی که شامل بیست جزء قرآن بود، رتبه‌ی اوّل استانی را به خود اختصاص دادم.

در آن زمان چندساله بودید؟

چهارده ساله.

ادامه‌ی کار چگونه رقم خورد؟

در مسابقه‌های بعدی که مربوط به حفظ کلّ قرآن بود به مقام اوّل استان رسیدم. با عبور از شانزده‌سالگی در مسابقه‌های بزرگ‌سالان شرکت کردم و در مسابقه‌های جامعة‌القرآن سراسر کشور و در رده‌ی اساتید حافظ کلّ به مقام اوّل دست یافتم. این مقام در سال بعد هم تکرار شد. همان سال در مسابقه‌های طلّاب سراسر کشور به مقام پنجم رسیدم. امسال هم در مسابقه‌های اوقاف در مراحل منطقه‌ای، شهرستانی و استانی به مقام اوّل دست یافتم.

شما طلبه هستید؟

بله.

در چه سطحی تحصیل می‌کنید؟

من در پایه‌ی ششم سطح یک حوزه تحصیل می‌کنم.

این سطح معادل کدام‌یک از مقاطع دانشگاهی است؟

معادل فوق‌دیپلم است. باید اضافه کنم که پایه‌ی هشت معادل لیسانس و پایه‌ی ده معادل فوق‌لیسانس است.

در خارج از کشور هم برنامه داشتید؟

بله، در کشورهای پاکستان، ترکیه و بوسنی و هرزگوین اجرای برنامه داشتم.

توضیحات بیش‌تری از این مراسم می‌دهید؟

بله، دو سال قبل برای اجرای برنامه، عازم شهر راولپندی پاکستان شدم. در آن‌جا در حوزه‌ی علمیه‌ی اهل سنّت، چهارصد حافظ کلّ قرآن حاضر بودند. با آغاز برنامه، آن‌ها سؤال می‌کردند و من پاسخ می‌دادم. به لطف خدا با تسلّط کامل جواب سؤال‌ها را دادم. رئیس حوزه‌ی علمیه‌ی آن‌جا، چنان تحت‌تأثیر قرار گرفته بود که به دستان من بوسه زد.

در محفل دیگری هم شرکت کردید؟

بله، در مسجد دانشگاه امام صادق شهر اسلام‌آباد پاکستان هم در حضور شش‌هزار شیعه‌ی پاکستانی، سه ساعت پرسش و پاسخ داشتیم. در آن‌جا هم به خوبی به سؤال‌ها پاسخ دادم. با پایان یافتن محفل، خیل عظیم جمعیت به سراغم آمده، به طرق مختلف تشویقم کردند. بلافاصله در نماز جمعه‌ی مسجدالفیصل حاضر شدم. این مسجد بعد از مسجدالنّبی، بزرگ‌ترین مسجد مسلمانان است. یکی از ائمّه‌ی جمعه‌ی مسجدالحرام نیز در این محفل حضور داشت. در این مراسم هم اجرای برنامه کردم. همچنین در قدیمی‌ترین مسجد شیعیان پاکستان هم برنامه‌ی اجرایی داشتم و قرآن را از حفظ تلاوت کردم.

سفر دیگری هم در پیش است؟

بله، قرار است در آینده‌ای نزدیک، حضور آیت‌الله سیستانی در عراق شرفیاب شده، به اجرای برنامه بپردازم و سپس در محافلی دیگر هم شرکت کنم.

در داخل کشور فعالیت شما چگونه بود؟

حدود سیصد برنامه در تهران اجرا کردم. در تالار وزارت کشور، دانشگاه تهران، قرارگاه‌های مختلف سپاه برنامه داشتم و همچنین در شهرهای کرمان، کرمانشاه، اراک و مشهد حاضر شده و برنامه‌ی حفظ و قرائت قرآن داشتم.

اساتید تأثیرگذار در موفقیت شما چه اشخاصی بودند؟

استاد میرعارفین، استاد میریحیی، استاد اسفندیاری و استاد سبزعلی زحمات زیادی برایم کشیدند و نقش مهمّی در پیش‌رفت من داشتند.

پیش‌رفت مبتدی‌ها منوط به چه راه‌کارها و تلاش‌هایی است؟

آن‌ها قبل از حفظ باید با روخوانی و روان‌خوانی آشنایی کامل داشته باشند. در کلاس منسجم و نزد اساتید معتبر آموزش ببینند. هم‌سن بودن فراگیران در پیش‌رفت آن‌ها مؤثر است. شرکت در کلاس باید مستمر باشد. مدّت کار هرچه کوتاه‌تر و با شدّت بیش‌تر باشد بهتر است. لازم است دونفره به کار حفظ پرداخته شود. تحویل روزانه خیلی مهم است. اگر تحویل به استاد باشد بهتر است؛ و اگر این کار میسّر نبود، بهتر است آیات و سوره‌ی حفظ شده برای پدر و مادر قرائت شود. حفّاظ حتماً باید مرور حفظیّات قبلی را داشته باشند.

در مسابقه‌ها، امتیاز هر حافظ چگونه محاسبه می‌شود؟

موارد امتیازآور در مسابقه‌ها در دو بخش حفظ و ترتیل خلاصه می‌شوند. ترتیل هم شامل تجوید، صوت، لحن و وقف و ابتداست. معمولاً بخش حفظ دویست امتیاز و ترتیل هم دویست امتیاز دارد؛ امّا امتیازات بخش ترتیل به چهار بخش تقسیم می‌شود: تجوید شصت امتیاز، لحن شصت امتیاز، وقف و ابتدا چهل امتیاز و صوت هم چهل امتیاز دارد. البتّه در بعضی مسابقه‌ها مانند مسابقه‌های طلّاب، ترجمه‌ی آیات هم امتیاز دارد.

در دوران تحصیل درس‌خوان بودید؟

بله، الحمدلله در ایّام تحصیل موفّق بودم؛ حتی کلاس‌های دوم و سوم راهنمایی را جهشی خواندم.

در کار تدریس هم فعالیت دارید؟

بله، با جمعی از دوستان، انجمن حفّاظ جوان را تأسیس کردیم. گروهی از حفّاظ قدیمی دور هم جمع می‌شویم و حفظیّات خود را مرور می‌کنیم. در دستور کار انجمن، فوتبال، اردو و کوهنوردی وجود دارد. همچنین انجمن ما، مبتدی‌ها را جذب می‌کند و از خردسالان تا نوجوانان و جوانان را آموزش می‌دهیم. بچّه‌ها از روخوانی شروع می‌کنند و سپس به حفظ قرآن می‌پردازند. در نهایت افراد برتر به جامعةالقرآن معرفی می‌شوند.