آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شماره‌ها | 2,676 |
| تعداد مقالات | 37,769 |
| تعداد مشاهده مقاله | 20,762,149 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,734,943 |
بررسی تطبیقی امکان وقوع قتل با سحر از منظر فقه شیعه و اهل‌سنت | ||
| فقه | ||
| دوره 31، شماره 119، مهر 1403، صفحه 137-169 اصل مقاله (1.5 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jf.2025.69147.2808 | ||
| نویسندگان | ||
| محسن ملک افضلی اردکانی1؛ سیدمیرآغا کاظمی(نویسنده مسئول)* 2 | ||
| 1استادتمام، گروه حقوق، جامعة المصطفی العالمیه، قم، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکتری، حقوق جزا و جرم‌شناسی، مجتمع آموزش‌َ عالی علوم انسانی، جامعة المصطفی العالمیه، قم، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 03 خرداد 1403، تاریخ بازنگری: 22 مهر 1403، تاریخ پذیرش: 17 بهمن 1403 | ||
| چکیده | ||
| یکی از ابزارهایی که در سلب حیات انسان‌ها توسط یکدیگر مورد استفاده قرار می‌گیرد، افسون ساحران است. با توجه به غیراصابتی بودن سحر و مخفی‌بودن چگونگی تأثیرگذاری آن در سلب حیات، تضارب آرا و تشتت برداشت فقهای شیعه و اهل‌تسنن را شاهد است. گروهی، مستند به آیات قرآن، سنت نبوی و دلیل وجدانی، سحر را امر واقعی و در نتیجه قتل ناشی از آن را ممکن می‌دانند. در سوی مقابل، عده‌ای قائل به غیرواقعی‌بودن سحر هستند. اینها نیز مستند به آیات قرآن، سنت نبوی و دلیل وجدانی قائل به عدم‌امکان قتل به سحر هستند. پرسش این پژوهش، این است که آیا قتل ناشی از سحر امکان دارد یا خیر. بازخوانش نظریات فقیهان شیعه و اهل‌تسنن، به شیوهٔ تحلیلی-توصیفی، به این برآیند دست یازیده است که ادلهٔ منکران قتل ناشی از سحر، با نقد و رد مواجه بوده و در نتیجه ادعای قتل ناشی از سحر تقویت شده و قابل قبول است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| فعل غیراصابتی؛ فعل معنوی؛ قتل به سحر؛ وقوع سحر؛ ثبوت قصاص | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Comparative Study on the Possibility of Murder through Magic from the Perspective of Shiite and Sunni Jurisprudence | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohsen Malekafzali Ardakani1؛ Seyed Miragha Kazemi(Corresponding Author)2 | ||
| 1Full Professor, Department of Law, Al-Mustafa International University, Qom, Iran. | ||
| 2PhD Student, Criminal Law and Criminology, Higher Education Complex of Humanities, Al-Mustafa International University, Qom, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| One of the tools used in taking human life is magic. Due to the non-corporeal nature of magic and its hidden impact on causing death, there is a divergence of opinions and varied interpretations among Shiite and Sunni scholars. Some, based on Quranic verses, the Prophetic tradition, and intuitive reasoning, consider magic as a real phenomenon, and consequently, murder resulting from it as possible. On the other hand, others reject the reality of magic, also based on Quranic verses, Prophetic tradition, and intuitive reasoning, and deny the possibility of death caused by magic. The question of this research is whether murder caused by magic is possible. A re-examination of the views of Shiite and Sunni jurists, using a descriptive-analytical approach, concludes that the arguments against the possibility of murder caused by magic are refutable, thereby strengthening and making the claim of murder by magic acceptable. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Non-corporeal act, spiritual act, murder by magic, occurrence of magic, establishing Qisas | ||
| مراجع | ||
|
*قرآن کریم
آلوسی، شهاب‌الدین. (۱۴۱۵ق). روح المعانی (ج۱). بیروت: دارالکتب العلمیة.
ابن‌الحاجب، عثمان بن عمر. (۱۴۲۱ق). جامع الأمهات (چاپ دوم). بی‌جا: الیمامة للطباعة والنشر والتوزیع.
ابن‌حزم الأندلسی، أبومحمد علی بن أحمد. (بی‌تا). الفصل فی الملل والأهواء والنحل (ج1). القاهره: مکتبة الخانجی.
ابن‌قدامة المقدسی، أبومحمد موفق‌الدین. (۱۴۱۴ق). الکافی فی فقه الإمام أحمد (ج۴). بیروت: دار الکتب العلمیة.
ابن‌مفلح، إبراهیم بن محمد. (۱۴۱۸ق). المبدع فی شرح المقنع (ج۷). بیروت: دار الکتب العلمیة.
ابوالحسین، احمد بن فارس. (۱۴۰۴ق). معجم مقائیس اللغة (ج5). قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامى.
اردبیلى، احمد بن محمد. (۱۴۰۳ق). مجمع الفائدة والبرهان فی شرح إرشاد الأذهان (ج۱۳، 14). قم: دفتر انتشارات اسلامى.
اردبیلی، عبدالکریم. (۱۴۲۷ق). فقه الحدود والتعزیرات (ج۱، چاپ دوم). قم: جامعة المفید.
اصفهانی، حسین. (۱۴۱۲ق). مفردات الفاظ القرآن. بیروت: دار الشامیة.
انصاری، مرتضی. (۱۴۱۹ق). فرائد الاصول (ج۲). قم: مجمع الفکر الاسلامی.
بخاری، محمد بن إسماعیل. (۱۴۲۲ق). صحیح البخاری (ج۷). بی‌جا: دار طوق النجاة.
الجصاص الحنفی، أحمد. (۱۴۰۵ق). أحکام القرآن (ج۱). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
حاجی‌ده‌آبادی، احمد. (۱۳۹۸). قواعد فقه جزایی. قم: نشر پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
خمینی، سید روح الله. (۱۳۹۲) تحریر الوسیله (ج۲، چاپ سوم). قم: مؤسسه تنظیم و نشر امام خمینی(ره).
خمینی، سید روح‌الله. (۱۴۳۴ق). تحریر الوسیله (ج۲). تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینى(ره).
خوئی، سید ابوالقاسم. (۱۴۱۸ق). موسوعة الامام الخوئی (ج۴۱). قم: مؤسسة احیاء آثار الامام الخوئی(ره).
روحانی قمّى، سید صادق حسینى. (۱۴۱۲ق). فقه الصادق (للروحانی) (ج۱۴). قم: دار الکتاب-مدرسه امام صادق(علیه السلام).
الزاملی عسیری، أحمد بن علی. (۱۴۳۱ق). منهج الشیخ عبد الرزاق عفیفی وجهوده فی تقریر العقیدة والرد على المخالفین (ج1). المملکة العربیة السعودیة: جامعة الإمام محمد بن سعود الإسلامیة.
زمخشرى، محمود. (۱۴۰۷ق). الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل. (ج1و ۴). بیروت: دار الکتاب العربی.
سبزوارى، سید عبدالأعلى. (۱۴۱۳ق). مهذّب الأحکام (ج۲۸، چاپ چهارم). قم: مؤسسه المنار.
سعدى، ابوجیب. (۱۴۰۸ق). القاموس الفقهی لغة واصطلاحات (چاپ دوم). دمشق: دار الفکر.
سیوطی، جلال‌الدین. (۱۴۰۴ق). الدر المنثور فی التفسیر بالمأثور (ج ۸). بیروت: دارالفکر.
الشافعی، محمد بن إدریس. (۱۴۱۰ق). الام (ج۱). بیروت: دارالمعرفه.
الشنقیطی، محمد الأمین. (۱۴۱۵ق). أضواء البیان فی إیضاح القرآن بالقرآن (ج۹). بیروت: دار الفکر للطباعة والنشر والتوزیع.
الشوکانی، محمد بن علی. (۱۴۱۳ق). نیل الاوطار (ج۷). مصر: دار الحدیث.
شهید ثانى، زین‌الدین بن على. (۱۴۱۳ق). مسالک الأفهام (ج۱۵). قم: مؤسسة المعارف الإسلامیة.
شهید ثانی، زین‌الدین. (۱۴۱۰ق). الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة (ج ۳و 4). قم: مکتبة الداوری.
شیرازى، ناصر مکارم. (۱۴۲۶). أنوار الفقاهة (لمکارم). قم: انتشارات مدرسة الإمام علی.
الصابونی، محمدعلی. (۱۴۰۰ق). روائع البیان تفسیر آیات الأحکام (ج۱، چاپ سوم). بیروت: مؤسسة مناهل العرفان.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم. (۱۳۵۴). المبدأ والمعاد. تهران: انجمن حکمت و فلسفه.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم. (بی‌تا). الحاشیة علی الهیات الشفاء. قم: انتشارات بیدار.
طبرسى، احمد بن على،(۱۴۰۳ق). الاحتجاج (ج۲). مشهد: نشر مرتضى.
طبرى، ابو جعفر محمد بن جریر. (۱۴۱۲ق). جامع البیان فى تفسیر القرآن (ج1، 3 و 9). بیروت: دار المعرفه.
طریحى، فخرالدین. (1417ق). مجمع البحرین (ج۳، چاپ سوم). تهران: کتابفروشى مرتضوى.
طوسى، ابوجعفر، محمد بن حسن. (۱۳۷۸ق). المبسوط فی فقه الإمامیة (ج۷ و ۸، چاپ سوم). تهران: المکتبة المرتضویة لإحیاء الآثار الجعفریة.
طوسى، ابوجعفر، محمد بن حسن. (۱۴۰۷ق). الخلاف (ج۵). قم: دفتر انتشارات اسلامى.
طوسى، محمد بن حسن. (بی‌تا). التبیان فی تفسیر القرآن (ج۱۰). بیروت: احیاء التراث العربی.
عواد المعتق، بن عبدالله. (۱۴۲۲ق). حقیقة السحر وحکمه فی الکتاب والسنة. مدینة المنورة: الجامعة الإسلامیة بالمدینة المنورة.
العینى، أبومحمد محمود. (بی‌تا). عمدة القاری شرح صحیح البخاری (ج۲۱). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
فاضل هندی، محمد بن حسن. (۱۴۱۶ق). کشف اللثام عن قواعد الاحکام (ج۱۰). قم: مؤسسة نشر الاسلامی.
فخر رازى، محمد بن عمر. (۱۴۲۰ق). مفاتیح الغیب (ج۳، چاپ سوم). بیروت: دار احیاء التراث العربی.
فرات الکوفی، فرات بن ابراهیم. (۱۴۱۰ق). تفسیر فرات الکوفی. تهران: مؤسسة الطبع والنشر فی وزارة الإرشاد الإسلامی.
فراهیدى، خلیل بن احمد. (۱۴۱۰ق). کتاب العین (ج۳، چاپ دوم). قم: نشر هجرت.
فیومى، احمد بن محمد مقرى. (بی‌تا). المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی (ج2). قم: منشورات دار الرضی.
القاضی عبدالجبّار، بن أحمد. (بی‌تا). متشابه القرآن (ج1). بی‌جا: مکتبة دار التراث.
القرطبی، محمد بن أحمد. (۱۳۸۵ق). تفسیر القرطبی (ج۲، چاپ دوم). القاهره: دار الکتب المصریة.
قمّى طباطبایى، سید تقى. (۱۴۱۳ق). عمدة المطالب فی التعلیق على المکاسب (ج ۱). قم: کتابفروشى محلاتى.
قمّى طباطبایى، سید تقى. (۱۴۲۳ق). الدلائل فی شرح منتخب المسائل (ج۴). قم: کتابفروشى محلاتى.
کاشانى، حاج‌آقا رضا مدنى. (1410ق). کتاب القصاص للفقهاء والخواص (ج1، چاپ دوم). قم: دفتر انتشارات اسلامى.
لنکرانى، محمد فاضل موحدى. (۱۴۲۱ق). تفصیل الشریعة فی شرح تحریر الوسیلة: القصاص. قم: مرکز فقهى ائمه اطهار(علیهم السلام).
الماتریدی، ابومنصور محمد. (بی‌تا). التوحید. الاسکندریه: دار الجامعات المصریة.
الماوردی، علی بن محمد. (۱۴۱۹ق). الحاوی الکبیر (ج۱۳). بیروت: دارالکتب العلمیه.
مجموعة من المؤلفین. (بی‌تا). موسوعة الفقه الإسلامی المصریة. مصر: موقع وزارة الأوقاف المصریة.
محقق حلّى، جعفر بن حسن. (۱۴۰۸ق). شرائع الإسلام (ج۴، چاپ دوم). قم: مؤسسه اسماعیلیان.
مرادی، حسین. (۱۳۹۶). حقوق جزای اختصاصی: جرایم علیه اشخاص (جنایات). تهران: نشر میزان.
مرعشى نجفى، سید شهاب‌الدین. (۱۴۱۵ق). القصاص على ضوء القرآن والسنة (ج۱). قم: انتشارات کتابخانه آیة‌الله مرعشى.
المزنی، إسماعیل بن یحیى. (1410ق). مختصر المزنی (ج ۸). بیروت: دار المعرفة.
مصطفوی، حسن. (۱۳۶۸). التحقیق فی کلمات القرآن الکریم (ج۹). تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
نجفى، محمدحسن. (۱۴۰۴ق). جواهر الکلام (ج41، 42 و ۴۳، چاپ هفتم). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
النووی، أبوزکریا محیی‌الدین یحیى بن شرف. (۱۳۹۲ق). شرح النووی على مسلم (ج۱۴، چاپ دوم). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
Garry, Maryanne and Polaschek, Devon L.L. (2000) Imagination and Memory. Current Directions in psychological Science. Feb l. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 848 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 396 |
||