آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شمارهها | 2,627 |
| تعداد مقالات | 37,187 |
| تعداد مشاهده مقاله | 17,809,847 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 8,057,310 |
حقوق و اقتصاد سیاسی قواعد اساسی: واکاوی کارکرد اقتصاد قانون اساسی در مطالعات حقوقی | ||
| فلسفه حقوق | ||
| دوره 4، شماره 2، مهر 1404، صفحه 180-155 اصل مقاله (5.16 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/phlq.2025.72053.1127 | ||
| نویسندگان | ||
| سید احسان رفیعی علوی1؛ امیرحسین بامتی طوسی* 2 | ||
| 1دانشیار، گروه فلسفه حقوق، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، قم، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری، گروه حقوق عمومی، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| تاریخ دریافت: 13 خرداد 1404، تاریخ پذیرش: 16 خرداد 1404 | ||
| چکیده | ||
| پژوهش پیشرو با روش توصیفی- تحلیلی، ضمن تبیین جایگاه اقتصاد سیاسی قواعد اساسی و ضرورت بهکارگیری این رویکرد در مطالعات حقوقی، درصدد پاسخ به این سوال است که اقتصاد سیاسی قواعد اساسی چه کارکرد و نقشی در علم حقوق ایفا میکند و این رویکرد چگونه میتواند به فهم عمیقتر ساختارها و نهادهای حقوقی یاری رساند. اقتصاد سیاسی قواعد اساسی، بهمثابه یک رشتۀ علمی، به جهت کارکرد میانرشتهای خود، وجوه معرفتی اعتلابخشی را پیشروی پژوهشگران حقوقی قرار میدهد. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که این رهیافت در سه حوزۀ اثباتی، هنجاری و تفسیری، دستاوردهایی ارزشمند و قابلتوجه برای دانش حقوق به همراه دارد. بُعد اثباتی به تبیین چگونگی شکلگیری قوانین و واکنش کنشگران به آنها میپردازد؛ بُعد هنجاری، قوانین را براساس معیارهای ارزشی مورد ارزیابی قرار میدهد؛ و سرانجام، بُعد تفسیری به تفسیر و تبیین معنای قوانین میپردازد. کارکرد اصلی این رهیافت، ارائۀ راهنمایی برای تغییرات اساسی و جرحوتعدیل قواعد کنونی، جهت بهتر شدن زمین بازی است. در این پژوهش، تلاش شده تا توضیح داده شود که چگونه اقتصاد سیاسی قواعد اساسی، با تکیه بر ابزارهای تحلیلی خود، توانایی شناسایی و پیشبینی پیامدهای رفتاری ناشی از نظام انگیزشی نهادینهشده در قواعد اساسی را دارا است. این رویکرد چهارچوبی برای ارزیابیهای هنجاری فراهم میآورد و میتواند نقشی مؤثر و راهبردی در بازنگری و اصلاح قواعد اساسی ایفا نماید. اقتصاد سیاسی قواعد اساسی، چشماندازی فراهم میکند که به کمک آن میتوان عملکرد و پیامد ناشی از بهکارگیری قواعد اساسی را بهتر درک کرد و تفسیری روشنتر از مفاد قانون اساسی ارائه داد؛ تفسیری که در نهایت به بهبود شرایط و قواعد حاکم بر عرصههای سیاسی و اقتصادی منجر شود. اقتصاد سیاسی قواعد اساسی، ناظر بر بهکارگیری ابزارها و روشهای تحلیلی علم اقتصاد در ارزیابی قواعد بنیادینی است که ساختارهای حقوقی و نهادهای اجتماعی در چهارچوب آنها سامان مییابند و کنشهای اجتماعی در بستر آنها تحقق میپذیرند. این رویکرد، جایگاهی ممتاز در تقاطع اقتصاد، علوم سیاسی و حقوق دارد و از ارکان مطالعات میانرشتهای بهشمار میرود. همچنین، بینشی مؤثر دربارۀ مسائلی از قبیل مالیۀ عمومی و سیاستگذاری اقتصادی ارائه میدهد. در این مقاله تلاش شده است تا چرایی اهمیت مطالعۀ این رویکرد در دانش حقوق تبیین شود و کارکردهای این حوزۀ معرفتی در دانش حقوق بهوضوح ترسیم گردد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اقتصاد سیاسی قانون اساسی؛ اقتصاد قانون اساسی؛ حقوق و اقتصاد؛ نظریۀ انتخاب عمومی؛ مطالعات حقوقی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Political Economy of Constitutional Rules: An Examination of the Function of Constitutional Economics in Legal Studies | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Seyed Ehsan Rafiei Alavi1؛ AmirHossein Bamati Tousi2 | ||
| 1Associate Professor, Department of Philosophy of Law, Baqir al Oloum University, Qom, Iran. | ||
| 2PhD., Candidate, Department of Public Law, Farabi Campus, University of Tehran, Qom, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Employing a descriptive–analytical method, this study seeks to clarify the position of the political economy of constitutional rules and the necessity of employing this approach in legal studies. It addresses the question of what role the political economy of constitutional rules plays within the discipline of law and how this approach may contribute to a much deeper understanding of legal structures and institutions. As an academic field, the political economy of constitutional rules, owing to its interdisciplinary character, provides enriching epistemic perspectives for legal scholars. The findings of this research indicate that this approach offers valuable contributions to legal scholarship across three domains: positive, normative, and interpretive. The positive dimension explains how laws are formed and how actors respond to them; the normative dimension evaluates laws according to value‑based criteria; and the interpretive dimension concerns the interpretation and clarification of the meaning of legal rules. The principal function of this approach lies in providing guidance for fundamental institutional change and for the reform and adjustment of existing rules in order to improve the “rules of the game.” This study further explains how the political economy of constitutional rules, through its analytical tools, is capable of identifying and predicting the behavioral consequences arising from the incentive structures embedded within constitutional rules. The approach provides a framework for normative evaluation and may play an effective and strategic role in the revision and reform of constitutional rules. It also offers a perspective through which the operation and consequences of constitutional rules may be better understood, enabling a clearer interpretation of constitutional provisions—an interpretation that may ultimately contribute to improving the institutional conditions governing political and economic spheres.The political economy of constitutional rules concerns the application of the analytical tools and methods of economics to the evaluation of fundamental rules within which legal structures and social institutions are organized and within whose framework social actions take place. This approach occupies a distinctive position at the intersection of economics, political science, and law, and constitutes an important component of interdisciplinary studies. It also provides significant insights into issues such as public finance and economic policymaking. This article therefore seeks to explain and elaborate the importance of studying this approach within legal scholarship and to clearly delineate its functions and contributions to the field of law. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| constitutional political economy, constitutional economics, law and economics, public choice theory, legal studies | ||
| مراجع | ||
|
آگوس، آنتونی (1404). نظریۀ حقوقی معاصر: بینش اقتصادی برای حقوق. مترجم: سید احسان رفیعی علوی و امیرحسین بامتی طوسی. انتشارات دانشگاه باقرالعلوم(ع).
حسینی، سید جعفر؛ ابوجعفری، روحالله؛ کریمیپور، داود (1400). گفتارهایی پیرامون اقتصاد سیاسی قواعد اساسی. انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).
کدخدایی، عباسعلی؛ آقایی طوق، مسلم (1390). بررسی مبانی و ابزارهای «اقتصاد قانون اساسی» و کاربرد آن در مهندسی قانون اساسی. حقوق تطبیقی، شماره 21، ص63-82.
وکیلیان، حسن (1395). اهمیت روش استنتاج علّی در دانش حقوق اساسی تطبیقی. تحقیقات حقوقی، 20(77)، ص143-117.
Acemoglu, D. & Robinson, J.A. (2006). Economic origins of dictatorship and democracy. New York: Cambridge University Press.
Angeli, E. (2019). Os Usos do Individualismo por James Buchanan. Economia e Sociedade, 28(1).
Backhaus, J.G. (1997). Subsidiarity and ecologically based taxation: A European constitutional perspective. in: Charles K. Rowley, Constitutional Political Economy in a Public Choice Perspective, Springer Science and Business Media, p. 281-310.
Brennan, G. & Hamlin, A. (2013). Constitutions As Expressive Documents. in: D.A. Wittman & B.R. Weingast (eds.). The Oxford Handbook of Political Economy, Oxford University Press, p. 329-341.
Brennan, G. & Pardo, L. (1991). A reading of the Spanish Constitution (1978). Constitutional political economy, no. 2, p. 53-79.
Buchanan, J.M. (1975). The limits of liberty. Chicago: University of Chicago Press.
Buchanan, J.M. (2008). Constitutional Economics. in: S. Durlauf & L. Blume (eds), The New Palgrave Dictionary of Economics, Palgrave Macmillan, p. 1109-1115.
Coleman, J.L. (1990). Constitutional Contractarianism. Constitutional Political Economy, p. 135-148. Congleton, R. (2014). The contractarian constitutional political economy of James Buchanan. Constitutional Political Economy, no. 25, p. 39-67.
Congleton, R. (2018). Toward a Rule-Based Model of Human Choice: On the Nature of Homo Constitutionalus. In: R.E. Wagner & J.M. Buchanan, A Theorist of Political Economy and Social Philosophy, Palgrave Macmillan, p. 769-805.
Considine, J. (2006). Constitutional interpretation: Burke and Buchanan and their 18th century intellectual roots. Constitutional Political Economy, no.17, p. 71-85.
Cooter, R. & Gilbert, M. (2019). Constitutional Law and Economics. in: M. Langford & D.S. Law (eds), Research Methods in Constitutional Law: A Handbook. Edward Elgar publishing.
Cooter, R. & Gilbert, M. (2022). Public Law and Economics. London: Oxford University Press.
Cooter, R. & Ulen, T. (2012). Law and Economics (6th Edition). Pearson.
Da Fonseca, E.G. (1990). Comportamento Individual: Alternativas ao Homem Econômico. Estudos Econômicos, São Paulo, 20(Especial), p. 5-37.
Dellis, G. (2021). An Economic Analysis of Public Law: Demos and Agora. Cheltenham: Edward Elgar.
Gavison, R. (2002). What Belongs in a Constitution. Constitutional Political Economy, no. 13, p. 89-105. Hamlin, A. (2013). Constitutional Political Economy. in: M. Reksulak, L. Razzolini & W.F. Shughart II. The Elgar Companion to Public Choice, Edward Elgar Publishing, p. 72-82.
Hamlin, A. (2014). Reasoning about rules. Constitutional Political Economy, no. 25, p. 68-87.
Hamlin, A. (2023). The rule of rules. Public Choice, no.195, p. 231-250.
Hayek, F.A. (1973). Law, Legislation and Liberty: Rules and Order. London and Henley: Routledge and Kegan Paul, vol. 1.
Hylton, K.N. (2019). Law and economics versus economic analysis of law. European Journal of Law and Economics, 48(6), p. 77-88.
Landes, W. (2003). The Empirical Side of Law & Economics. The University of Chicago Law Review.
Marciano, A. (2009). Buchanan’s constitutional political economy: exchange vs. choice in economics and in politics. Constitutional Political Economy, no. 20, p. 42-56.
Mercuro, N. & Medema, S.G. (2006). Economics and the Law: From Posner to Postmodernism and Beyond. (Second Edition). Princeton University Press.
Merville, L. & Osborne, D. (1990). Constitutional democracy and the theory of agency. Constitutional Political Economy, no.1, p. 21-47.
Miceli, T.J. (2017). Economic Models of Law. In: F. Parisi (ed.). The Oxford Handbook of Law and Economics: Methodology and Concepts. London: Oxford University, vol. 1, p. 9-28.
Miceli, T.J. (2018). Contemporary Issues in Law and Economics. Routledge.
Miller, G.P. (2011). Law and Economics versus Economic Analysis of Law. NYU Law and Economics Research Paper, p. 11-16.
Mourão, G. & Angeli, E. (2022). A classification of the methodology of James M. Buchanan from a multidisciplinary perspective. Constitutional Political Economy, no. 33, p. 413-432. Ogus, A. (2004). Regulation: Legal Form and Economic Theory. Hart Publishing.
Ogus, A. (2010). Law and Economics in the Legal Academy, Or, What I Should Have Said to Discipulus. University οf Toronto Law Journal, 60(2), p. 169-175.
Orcalli, G. (2003). A Constitutional Interpretation of the GATT/WTO. Constitutional Political Economy, no.14, p. 141-154.
Parisi, F. (2008). The Perspective of Law. in: C.K. Rowley & F.G. Schneider, Readings in Public Choice and Constitutional Political Economy. New York: Springer New York, p. 227-263. Persson, T. & Tabellini, G. (2005). The economic effects of constitutions. Cambridge, MA: MIT Press.
Posner, R. (2015). Norms and values in the economic approach to law. in: A. Hatzis & N. Mercuro, Law and Economics: Philosophical Issues and Fundamental Questions. London: Routledge, p. 1-15.
Rajagopalan, S. & Wagner, R.E. (2013). Constitutional craftsmanship and the rule of law. Constitutional Political Economy, no. 24, p. 295-309.
Rowley, C.K. (1989). Public Choice and the Economic Analysis of Law. in: Nicholas Mercuro (ed), Law and Economics, Springer Dordrecht.
Rowley, C.K. (2008). Public Choice and Constitutional Political Economy. in: Charles K. Rowley and Friedrich Schneider, Readings in Public Choice and Constitutional Political Economy. Springer New York, p. 3-29.
Samuels, W.J. (2007). The interrelations between legal and economic processes: a consideration of the reactions. Constitutional Political Economy, no. 18, p. 243-285.
Spamann, H. (2015). Empirical comparative law. Annual Review of Law and Social Science, no.11, p. 131-153.
van Aaken, A. (2008). How to do Constitutional Law and Economics: a Methodological Proposal. in: T. Eger, J. Bigus, C. Ott & G. Wangenheim (eds), Internationalization of the Law and its Economic Analysis, Gabler Verlag Wiesbaden, p. 651-665.
Van den Hauwe, L. (2000). Public Choice, Constitutional Political Economy and Law and Economics, Economics, Law. Political Science, 1, p. 603-652.
Vanberg, G. & Vanberg, V. (2017). Contractarian Perspectives in Law and Economics. In: F. Parisi (ed.). The Oxford Handbook of Law and Economics: Volume 1: Methodology and Concepts. London: Oxford University, p. 246-267.
Vanberg, V. (2018). Constitutional Political Economy. in: I. Cardinale & R. Scazzieri (eds.). The Palgrave Handbook of Political Economy. London: Palgrave Macmillan, p. 259-287. Vanberg, V.J. (2004). Market and State: The Perspective of Constitutional Political Economy. Freiburg Discussion Papers on Constitutional Economics.
Veljanovski, C.G. (2006). The Economics of Law. (Second edition). Institute of Economic Affairs.
Veljanovski, C.G. (2007). Economic Principles of Law. Cambridge: Cambridge University Press.
Voigt, S. (1997). Positive constitutional economics: A survey. in: Charles K. Rowley, Constitutional Politica1 Economy in a Public Choice Perspective, Springer Science and Business Media, B.V, p. 11-53.
Voigt, S. (2011a). Empirical Constitutional Economics: Onward and Upward? Journal of Economic Behavior & Organization, 8(2), p. 319-343.
Voigt, S. (2011b). Positive constitutional economics II—A survey of recent developments. Public Choice, 146(1-2), p. 205-256.
Voigt, S. (2017). Constitutional Economics and the Law. in: F. Parisi (ed), The Oxford Handbook of Law and Economics: Methodology and Concepts. Oxford University, vol. 1, p. 202-221. Voigt, S. (2019). Constitutional Political Economy. in: A. Marciano & G.B. Ramello (eds), Encyclopedia of Law and Economics. Springer New York, p. 338-346.
Voigt, S. (2020). Constitutional Economics. Cambridge, University Press.
Zamir, E. & Medina, B. (2010). Law, Economics, and Morality. Oxford University Press.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 45 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 16 |
||