آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شمارهها | 2,627 |
| تعداد مقالات | 37,191 |
| تعداد مشاهده مقاله | 17,809,046 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 8,056,711 |
از ایمان به خدا تا ایمان به خود: واکاوی انتقادی مفهوم «ایمان» در معنویت عصرجدید | ||
| دو فصلنامه پژوهشنامه تبلیغ اسلامی | ||
| دوره 6، شماره 14، اسفند 1404، صفحه 119-150 اصل مقاله (853.25 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jip.2026.74366.1156 | ||
| نویسنده | ||
| احمد شاکرنژاد* | ||
| عضو هیات علمی گروه ادیان و عرفان، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی | ||
| تاریخ دریافت: 05 اسفند 1404، تاریخ پذیرش: 19 اسفند 1404 | ||
| چکیده | ||
| رواج گسترده تعابیری چون «به خودت ایمان بیاور» و «به نیروی درونت ایمان داشته باش» در ادبیات معنویت عصر جدید، پرسشی بنیادین را پیش مینهد: آیا «خود» میتواند متعلَّق ایمان باشد؟ این مقاله با رویکردی الهیاتی ـ انتقادی و با تکیه بر تحلیل مفهومی، به بررسی تحول معنای ایمان در فرهنگ معاصر میپردازد و نشان میدهد مسئله اصلی نه صرف کاربرد واژه ایمان، بلکه جابهجایی متعلَّق، کارکرد و جهتگیری آن است. در سنت اسلامی، ایمان رابطهای وجودی و دوسویه با امر متعال است و دارای ابعاد عینی، گزارهای و شهودی است؛ در حالی که در معنویت عصر جدید، ایمان غالباً به ساحت خودبنیاد انسان و استعدادهای درونی او منتقل میشود. پژوهش حاضر با استخراج و تدوین مجموعهای از شاخصههای سنجشپذیر الهیاتی ـ از جمله موضوع ایمان، منشأ ایمان، غایت ایمان، ساختار رابطه عبد و رب، نسبت با فطرت، نسبت با کفر، حدود خوداتکایی و مبنای خودشناسی ـ چارچوبی تحلیلی برای تمایزگذاری میان «خودباوری» و «خودایمانیِ» ارائه میکند. یافتهها نشان میدهد که خودایمانی در برخی قرائتها صرفاً تقویت روانشناختی دروندینی است، اما در برخی دیگر به سطحی میرسد که در عرض خدا-ایمانی یا وحی-ایمانی قرار گرفته و با حذف عنصر عبودیت، پارادایمی خودمرجعی و گاه خودالوهی بنا میکند. بدینسان، تمایز اصلی میان معنویت دینی و معنویت عصر جدید در در بحث ایمان، بیشتر ناضر به «متعلَّق ایمان» و شاخصههای الهیاتی حاکم بر آن است؛ تمایزی که دانستن آن از لحاظ معرفتی و تربیتی در امر تبلیغ دین میتواند راهگشا باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| معنویت عصر جدید؛ معنویت خود؛ خود-ایمانی؛ متعلقات ایمان | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| From Faith in God to Faith in Self: A Critical Analysis into the Concept of "Faith" in New Age Spirituality | ||
| نویسندگان [English] | ||
| AHMAD shakernegad | ||
| عضو هیات علمی گروه ادیان و عرفان، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی | ||
| چکیده [English] | ||
| The widespread prevalence of expressions such as "believe in yourself" and "have faith in your inner power" within the literature of New Age spirituality poses a fundamental question: Can the "self" be the object of faith? Adopting a theological-critical approach based on conceptual analysis, this article examines the transformation of the meaning of faith in contemporary culture. It demonstrates that the core issue is not merely the usage of the term "faith," but rather the displacement of its object, function, and orientation. In the Islamic tradition, faith (Iman) is a bilateral existential relationship with the Transcendent, encompassing objective, propositional, and intuitive dimensions. In contrast, in New Age spirituality, faith is often redirected toward the autonomous human sphere and inner potentials. By extracting and formulating a set of measurable theological indicators—including the subject, origin, and teleology of faith, the structure of the Servant-Lord relationship, its connection to primordial nature (Fitrah), its relation to disbelief (Kufr), the limits of self-reliance, and the basis of self-knowledge—this research provides an analytical framework to distinguish between "self-confidence" and "self-faith." The findings indicate that in some interpretations, self-faith is merely an intra-religious psychological reinforcement; however, in others, it reaches a level that stands in parallel to faith in God or Revelation. By eliminating the element of servitude (’Ubudiyyah), it constructs a self-referential and sometimes self-deifying paradigm. Thus, the primary distinction between religious spirituality and New Age spirituality regarding the discourse on faith pertains to the "object of faith" and its governing theological indicators—a distinction that holds significant epistemic and educational value for religious propagation. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| New Age Spirituality, Self-Spirituality, Self-Faith, Objects of Faith | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 10 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 10 |
||