آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شمارهها | 2,666 |
| تعداد مقالات | 37,654 |
| تعداد مشاهده مقاله | 19,939,012 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,326,500 |
الهیات اجتماعی جنسیت در «نظریه الگوی سوم زن مسلمان» (مبانی، ضرورت، اهداف، وابستهها) | ||
| مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه | ||
| دوره 10، شماره 1 - شماره پیاپی 19، فروردین 1405، صفحه 217-236 اصل مقاله (2.97 M) | ||
| نوع مقاله: مطالعات زنان، جنسیت و سیاستگذاری خانواده | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/scs.2026.74038.1476 | ||
| نویسنده | ||
| نرجس رودگر* | ||
| دانشیار، گروه فلسفه و عرفان اسلامی، جامعه المصطفی العالمیه؛ گروه مطالعات خانواده، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، قم، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 18 دی 1404، تاریخ بازنگری: 12 اردیبهشت 1405، تاریخ پذیرش: 06 خرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| هدف پژوهش حاضر بازسازی الهیات اجتماعی جنسیت براساس منظومه فکری مقام معظم رهبری در «نظریه الگوی سوم زن مسلمان» است. این مطالعه با روشی تحلیلی به بررسی نظاممند بیانات رهبر معظم انقلاب و استخراج و طبقهبندی مؤلفههای بنیادین الهیات اجتماعی جنسیت پرداخته است. یافتهها نشان میدهد که الهیات اجتماعی جنسیت بهمثابه یک فراگفتار، ضمن نقد همزمان خوانشهای سنّتی متحجّرانه و پارادایمهای سکولار غربی، «الگوی سوم» را صورتبندی میکند. این الگو بر مبانی هستیشناختی، تفاوتهای تکوینی و نقشآفرینی چندلایه در عرصههای فردی، خانوادگی و اجتماعی استوار است. این نظریه با عبور از دوگانه «خانهنشینی» و «ابزارانگاری مدرن»، هویت زن را در پیوند میان ایمان، عفاف و کنشگری تمدنساز تعریف مینماید. توحید، اصل فطرت، تبیین هویت زن با نگاه فرامادی، برشماری خانواده به عنوان سنّت الهی، اصل حیاء به عنوان مبنای هنجاری دو جنس، نگاه انتقادی به اندیشه غرب در مورد تفاوتهای جنسیتی، ازجمله مبانی الهیات اجتماعی این الگو است. تأثیرگذاری زن به عنوان متصدی اصلی تربیت نسل، تأثیرگذاری بیبدیل بر اجتماع، بزرگداشت خانواده و نقشهای خانوادگی به عنوان ضرورت تمدنی، و مقابله با تهاجم فرهنگی و مهندسی اجتماعی دشمن، به عنوان ضرورت هویتی، ضرورتهای این الهیات اجتماعی هستند. رسیدن زن به کمال وجودی خویش به عنوان هدف غایی، احقاق حقوق انسانی و حقیقی زن، تبیین و تثبیت الگوی زن مسلمان به عنوان هدف هویتی، از اهداف این الهیات اجتماعی است. اتکاء بر مبانی اسلامی و اجتناب از انفعال و تقلید، نقد ریشهای معرفتشناسی مادی غرب، از بایستههای معرفتی این الگو میباشد. سیاستگذاری برای فراهمسازی زمینه شکوفایی همهجانبه زنان و دستیابی آنان به سعادت مادی و معنوی، مقاومت در سیاستهای فرهنگی و قانونی در برابر الگوهای تحمیلی و تشبهسازی زن به مرد، و وضع و اجرای قوانین حمایتی برای صیانت از کرامت و امنیت زنان در جامعه، از بایستههای سیاسی این الهیات است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| الهیات اجتماعی؛ جنسیت؛ نظریه الگوی سوم زن مسلمان؛ آیتالله خامنهای؛ خانواده | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Social Theology of Gender in the "Theory of the Third Model of the Muslim Woman" (Foundations, Necessity, Objectives, Requisites) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Narjes Roodgar | ||
| Associate Professor, Department of Islamic Philosophy and Mysticism, Al-Mustafa Al-Alamiyah Society; Department of Family Studies, Baqir al-Olum University, Qom, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| The purpose of the present research is the reconstruction of the social theology of gender based on the intellectual system of the Supreme Leader in the "Theory of the Third Model of the Muslim Woman". This study, with an analytical method, has systematically investigated the statements of the Supreme Leader of the Revolution and extracted and classified the fundamental components of the social theology of gender. The findings demonstrate that the social theology of gender, as a meta-discourse, formulates the "third model" while simultaneously critiquing ossified traditional readings and Western secular paradigms. This model is established upon ontological foundations, generative [Takwīnī] differences, and multi-layered role-playing in individual, familial, and social arenas. This theory, by transcending the dichotomy of "confinement to the home" and "modern instrumentalization", defines the identity of the woman in the nexus among faith [Īmān], chastity [ʿIfāf], and civilization-building agency. Monotheism [Tawḥīd], the principle of innate nature [Fiṭrah], the elucidation of the woman's identity with a supra-material perspective, the enumeration of the family as a divine tradition [Sunnah], the principle of modesty [Ḥayāʾ] as the normative foundation of the two sexes, and a critical view of Western thought regarding gender differences, are among the foundations of the social theology of this model. The effectiveness of the woman as the primary agent in charge of the upbringing of the generation, the irreplaceable impact on society, the honoring of the family and familial roles as a civilizational necessity, and countering the cultural invasion and social engineering of the enemy, as an identity-related necessity, are the necessities of this social theology. The attainment by the woman of her existential perfection as the ultimate objective, the realization of the human and true rights of the woman, and the elucidation and consolidation of the model of the Muslim woman as an identity-related objective, are among the objectives of this social theology. Reliance on Islamic foundations and the avoidance of passivity and imitation, along with the radical critique of the material epistemology of the West, are among the epistemological requisites of this model. Policy-making for providing the ground for the comprehensive flourishing of women and their attainment of material and spiritual felicity [Saʿādah], resistance in cultural and legal policies against imposed models and the assimilation of women to men, and the enactment and implementation of supportive laws to protect the dignity and security of women in society, are among the political requisites of this theology. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Social theology, Gender, Theory of the third model of the Muslim woman, Ayatollah Khamenei, Family | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم.
آقاجانی، نصرالله؛ مشکانی، عبدالله (1399). ماهیت واقعیت اجتماعی در اندیشه اجتماعی آیتالله خامنهای. مطالعات اندیشه معاصر مسلمین، 6(12).
حسینی بهشتی، سید علیرضا؛ مریدی، فاطمه (۱۳۹۵). الگوی الهیات اجتماعی اسلامی در اندیشه و آثار موسی صدر؛ امت واحده. جستارهای فلسفه دین، 5(1)، ص۷۷-۹۹.
خامنهای، سید علی (19/08/1386). گزیده بیانات در موضوع حقوق متقابل زن و شوهر. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (09/06/1374). بیانات در دیدار جمعی از روحانیون. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (01/02/1389). بیانات در دیدار جمعی از پرستاران نمونه کشور. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (01/03/1390). بیانات در دیدار جمعی از بانوان نخبه. قابل دسترس در:
https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=12518
خامنهای، سید علی (08/09/1372). بیانات در دیدار جمعى از بانوان متخصص جراحى زنان و مامایی. قابل دسترس در: https://khl.ink/f/4216
خامنهای، سید علی (09/19/1392). بیانات در دیدار اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (11/02/1392). بیانات در دیدار جمعی از مداحان. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (12/07/1374). بیانات در دیدار جمعى از پرستاران. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (13/04/1386). بیانات در دیدار بانوان نخبه در آستانه سالروز میلاد حضرت زهرا(س). قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (13/12/1397). بیانات در ابتدای درس خارج فقه درباره مسئله «حیا». قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (14/10/1390). بیانات در سومین نشست اندیشههای راهبردی. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (16/09/1374). بیانات در دیدار روحانیون، طلاب و مردم شهر قم. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (17/12/1396). بیانات در جمعی از بانوان. قابل دسترس در: https://khl.ink/f/26155
خامنهای، سید علی (20/11/1375). گزیدهای از بیانات در دیدار جمعی از زوجهای جوان. قابل دسترس در:
https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=44111
خامنهای، سید علی (20/12/1375). بیانات در اجتماع زنان خوزستان. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (21/02/1392). بیانات در دیدار جمعی از بانوان. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (28/07/1388). بیانات در دیدار جمعی از بانوان قرآنپژوه کشور. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (30/01/1393). بیانات در جمع بانوان برگزیده کشوری. قابل دسترس در:
خامنهای، سید علی (30/07/1376). بیانات در دیدار جمعی از زنان. قابل دسترس در: https://khl.ink/f/2859
لگنهاوسن، محمد (۱۴۰۱). جستارهایی در الهیات اجتماعی. ترجمه منصور نصیری. تهران: نشر هرمس.
میلبنک، جان (۱۳۹۰). الهیات و نظریه اجتماعی: فراسوی عقل سکولار. ترجمه شهناز مسمیپرست و شهرزاد قانونی. تهران: انتشارات ترجمان علوم انسانی.
همایون، محمدهادی؛ جعفری هفتخوانی، نادر (۱۳۸۷). درآمدی بر مفهوم و روش سیاستگذاری فرهنگی: درسهایی برای سیاستگذاران. اندیشه مدیریت، 2(2)، ص۲۵-۳۵. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 204 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 166 |
||