آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شماره‌ها | 2,676 |
| تعداد مقالات | 37,769 |
| تعداد مشاهده مقاله | 20,749,389 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,730,187 |
نقش سه عنصر «امام، زائر و خادم» در زیارت اربعین و دلالت‌های تمدنی آن | ||
| اسلام و مطالعات اجتماعی | ||
| دوره 13، شماره 51، دی 1404، صفحه 66-93 اصل مقاله (1.08 M) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jiss.2026.73567.2194 | ||
| نویسنده | ||
| سید علی اصغر علوی* | ||
| دکتری تخصصی قرآن و علوم (گرایش مدیریت)، جامعة المصطفی العالمیه، قم، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 04 آذر 1404، تاریخ بازنگری: 10 دی 1404، تاریخ پذیرش: 07 خرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| اربعین حسینی به عنوان یکی از بزرگ‌ترین تجمعات مذهبی جهان، نمایانگر وحدت، محبت و همبستگی میلیونی است. در این مناسک نقش سه عنصر «امام، زائر و خادم» اهمیت ویژه‌ای دارد. در این مقاله، به بررسی نقش سه عنصر کلیدی «امام»، «زائر» و «خادم» در این مراسم پرداخته شده و دلالت‌های تمدنی این عناصر مورد بررسی قرار گرفته است. هدف از این پژوهش امتداد و توسعه دادن فرهنگ زیارت اربعین با نگاه تمدنی است. این تحقیق بر آن است با استفاده از روش تحلیلی استنباطی، تحلیلی از حماسه نقش‌ها در زیارت اربعین ارائه داده و آنها را از منظر تمدنی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار دهد. ره‌آوردهای پژوهش نشان می‌دهد که حماسه اربعین به عنوان یک رویداد جهانی و مذهبی، فرصتی منحصر به فرد برای بازتعریف و تغییر هویت‌های اجتماعی افراد فراهم می‌آورد. موضوع نقش‌ها در اربعین نشانگر آن است که قابلیت تغییر نقش‌ها و هویت‌ها نه فقط مختص اربعین است، ؛ بلکه می‌تواند در شرایط و زمان‌ها و مکان‌های مختلف نیز تکرار و تکثیر شود. آنچه که اربعین را یک پدیده قابل توجه تمدنی کرده است، همین نقش‌ها است. این نقش‌ها مولد یک حماسه عظیم اجتماعی شده است. سازمان‌ها اگر نسبت به ارباب رجوعشان همان نسبت خادم و زائر را ببینند، بسیاری از مشکلات نظام اداری حل خواهد شد. کلیدواژه‌ها | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| امام حسین(ع)؛ زیارت اربعین؛ اجتماع؛ تمدن؛ زائر؛ خادم | ||
| موضوعات | ||
| تمرکز محتوایی بر مباحث فرهنگی و اجتماعی معطوف به حوزه دین؛ | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Role of the Three Elements of "Imam, Pilgrim, and Servant" in the Arbaeen Pilgrimage and Its Civilizational Implications | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Seyyed Ali Asghar Alavi | ||
| PhD in Quran and Sciences (Management Concentration), Al-Mustafa International University, Qom, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Arbaeen Husayni, as one of the largest religious gatherings in the world, represents unity, love, and the solidarity of millions. In this ritual, the role of the three elements of "Imam, pilgrim (Zair), and servant (Khadim)" holds a special significance. This article investigates the role of these three key elements in the ceremony and analyzes their civilizational implications. The purpose of this research is to extend and develop the culture of the Arbaeen pilgrimage through a civilizational lens. Utilizing an analytical-inferential method, this study aims to present an analysis of the epic of roles in the Arbaeen pilgrimage and evaluate them from a civilizational standpoint. The research findings indicate that the Arbaeen epic, as a global and religious event, provides a unique opportunity to redefine and transform the social identities of individuals. The subject of roles in Arbaeen demonstrates that the capacity to transform roles and identities is not exclusive to Arbaeen; rather, it can be repeated and replicated under different conditions, times, and locations. What makes Arbaeen a remarkable civilizational phenomenon is precisely these roles, which have generated a massive social epic. If organizations view their relationship with clients through the exact same dynamic of servant and pilgrim, many of the bottlenecks within the administrative system will be resolved. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Imam Husayn, Arbaeen Pilgrimage, Society, Civilization, Pilgrim (Zair), Servant (Khadim) | ||
| مراجع | ||
|
* قرآن کریم
ابن طاووس، على بن موسى. (1409ق). إقبال الأعمال (ط- القدیمة) (ج2). تهران: دارالکتب الإسلامیه.
پارسانیا، حمید. (1391). جهان‌های اجتماعی. قم: کتاب فردا.
پویافر، محمدرضا؛ رضایی، مهشید. (1400). زیارت‌های پیاده در جهان معاصر؛ نگاهی جامعه‌شناختی. تهران: دانشگاه امام صادق×.
جعفری، جواد. (1397). تأملی در روایات مقایسه زیارت کربلا با حج و عمره. فرهنگ زیارت، 9(35)، صص 7-24.
جوادی آملی، عبدالله. (1389). ادب فنای مقربان (ج1، محقق: محمد صفایی). قم: اسراء.
جوادی آملی، مرتضی. (1388). فلسفه زیارت و آیین آن. قم: اسراء.
رستمی، رضا. (1400). شبکه مضامین تمدنی پدیده اربعین (استاد راهنما: سیدمجید مطهری‌نژاد)، کارشناسی ارشد، دانشگاه امام صادق(ع)، دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات.
شبانی، حسین. (1402). ظرفیت‌های تمدن‌ساز اربعین حسینی (استاد راهنما: مهدی نادری، ). کارشناسی ارشد، دانشگاه شاهد، دانشکده علوم انسانی.
طاهرزاده، اصغر. (1395). اربعین حسینی، امکان حضور در تاریخی دیگر. اصفهان: لب المیزان.
طباطبائی، سیدمحمدحسین. (1362). اصول فلسفه و روش رئالیسم (به مقدمه و پاورقی: مرتضی مطهری). تهران: صدرا.
طریحی، فخرالدین بن محمد. (1375). مجمع البحرین (ج1). تهران: مرتضوی.
طوسى، محمد بن الحسن. (1411ق). مصباح المتهجّد و سلاح المتعبّد (ج2). بیروت: مؤسسة فقه الشیعة.
علوی، سیدعلی‌اصغر. (1393). خادم ارباب کیست؟. تهران: سدید.
علوی، سید علی اصغر. (1394). گنبد مستجاب (تربیت زیر نگاه امام). تهران: سدید.
مفید، محمد بن محمد. (1413 ق). المزار- مناسک المزار(محقق و مصحح: محمدباقر ابطحى). قم: کنگره جهانى هزاره شیخ مفید&، مدرسه عالی تربیتی و قضایی.
ولایتی، علی‌اکبر. (1396). فرهنگ و تمدن اسلامی. قم: دفتر نشر معارف (وابسته به نهاد نمایندگی مقام رهبری در دانشگاه) .
همایون، محمدهادی. (1397). تاریخ تمدن و ملک مهدوی. تهران: دانشگاه امام صادق(ع). | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 279 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 233 |
||