آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شماره‌ها | 2,676 |
| تعداد مقالات | 37,774 |
| تعداد مشاهده مقاله | 20,900,230 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,808,000 |
بررسی ارتباط مفهومی «عفاف» با «حجاب» در تفاسیر قرآن (با تأکید بر دیدگاه مفسران مهم شیعه و اهل سنت) | ||
| مدیریت دانش اسلامی | ||
| دوره 8، شماره 1 - شماره پیاپی 15، فروردین 1405، صفحه 129-154 اصل مقاله (1.64 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jikm.2026.74999.1113 | ||
| نویسندگان | ||
| مرتضی عبدی چاری* 1؛ سکینه شیرزادی2 | ||
| 1استادیار، پژوهشکده مهدویت و آینده پژوهی، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم. ایران | ||
| 2دانش آموخته (سطح 3) حوزه علمیه جویبار، مازندران . ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 06 مهر 1404، تاریخ بازنگری: 10 بهمن 1404، تاریخ پذیرش: 04 اسفند 1404 | ||
| چکیده | ||
| اگرچه عفاف و حجاب از منظر ماهیت با یکدیگر متفاوت‌اند به‌گونه‌ای که عفاف را باید بُعد معنوی و درونی و حجاب را نمود فیزیکی و ظاهری دانست، اما این دو در تحقق سلامت اخلاقی پیوندی ناگسستنی دارند. این پژوهش با هدف بررسی رابطه میان این دو مفهوم در تفاسیر قرآن کریم و با تأکید بر دیدگاه مفسران شیعه و سنی انجام گرفته است. با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوا و بررسی تطبیقی، نتایج نشان داد که اگرچه در جزئیات احکام و دامنه پوشش میان مکاتب مختلف تفاوت‌هایی مشاهده می‌شود، اما در ضرورت هماهنگی میان عفت و حجاب، میان مفسران فریقین اجماع وجود دارد. همچنین، یافته‌ها حاکی از آن است که چالش‌هایی همچون غلبه هوای نفس و تفسیرهای نادرست، از عوامل اصلی تهدیدکننده این ارزش‌ها هستند. پژوهش حاضر در نهایت نتیجه می‌گیرد که حجاب و عفاف دو بُعد مکمل یک نظام اخلاقی واحد هستند که در کنار هم، امنیت فردی و اجتماعی را تضمین می‌کنند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| عفاف؛ حجاب؛ تفسیر تطبیقی؛ مفسران؛ امنیت اخلاقی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Conceptual Relationship between “Chastity” and “Hijab” in Qur’anic Exegeses With an Emphasis on the Views of Major Shiite and Sunni Exegetes | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Morteza Abdi Chari1؛ Sakineh Shirzadi2 | ||
| 1Assistant Professor, Research Center for Mahdism and Futurology, Islamic Sciences and Culture Academy, Qom, Iran. | ||
| 2. Level 3 Graduate, Juybar Islamic Seminary, Mazandaran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Although chastity and hijab differ in nature, with chastity understood as an internal and spiritual dimension and hijab as its physical and outward manifestation, the two are inextricably interconnected in the realization of moral well-being. This study aims to examine the relationship between these two concepts in Qur’anic exegeses, with an emphasis on the views of Shiite and Sunni exegetes. Employing content analysis and a comparative examination, the findings indicate that although differences exist among various schools regarding the details of the relevant rulings and the scope of required clothing, there is consensus among Shiite and Sunni exegetes on the necessity of harmony between chastity and hijab. The findings also show that challenges such as the dominance of personal desires and erroneous interpretations are among the principal factors threatening these values. The study ultimately concludes that hijab and chastity constitute two complementary dimensions of a single ethical system and that, together, they contribute to ensuring individual and social security. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Chastity, Hijab, Comparative Exegesis, Exegetes, Moral Security | ||
| مراجع | ||
|
* قرآن کریم.
ابن حماد جوهری، اسماعیل. (1407ق). الصحاح. بیروت: دارالعلم للملایین.
ابن منظور، محمد بن مکرم. (1405ق). لسان العرب. بیروت: دارالفکر.
بحرانی، سید‌هاشم بن سلیمان. (1389). تفسیر البرهان. تهران: کتاب صبح.
جعفری، یعقوب. (1390). تفسیر کوثر. تهران: هجرت.
حر عاملی، محمد بن حسن. (1412ق). وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه. قم: موسسه آل البیت علیهم السلام لاحیاءالتراث.
حسین مهدی‌زاده. (1390). فلسفه حجاب: واکاوی حکمت و فواید پوشش اسلامی. انتشارات موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی&.
حسینیان، حامد. (1392). صدفی برای مروارید بررسی کارکردهای حجاب. قم: مؤسسه بوستان کتاب.
دهقان‌پور، علیرضا؛ اوشلی، لیلا. (1398). معناشناسی حجاب در قرآن، سفینه، 16(64)، صص 21 – 45.
راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (1412ق). المفردات فی غریب القرآن. دمشق: دارالعلم.
رجبی، عباس. (1389). حجاب و نقش آن در سلامت روان، پژوهش نامه اسلامی زنان و خانواده، 3(6) صص 13-36.
زمخشری، محمود بن عمر. (1391). تفسیر الکشاف عن غوامض التنزیل (مترجم: مسعود انصاری خوشابر، چاپ دوم). تهران: ققنوس.
سید قطب. (1394). فی ظلال القرآن (مترجم: مصطفی خرم دل، چاپ پنجم). تهران: احسان.
سیوطی، عبدالرحمان بن ابی بکر. (1404ق). الدر المنثور فی التفسیر بالمأثور. قم: کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی.
شعبان پور، محمد؛ بشارتی، زهرا؛ ولدخانی، محمدمهدی. (1396). تحلیلی بر حجاب و عفاف از منظر قرآن با تکیه بر مصلحت در نظریۀ ادراکات اعتباری علامه طباطبائی، اندیشه علامه طباطبائی، 4(6)، صص 81-99.
طباطبایی، سیدمحمدحسین. (1374). المیزان فی التفسیر القرآن. تهران: اسلامی.
طبرسی. (1363). تفسیر مجمع البیان (مترجم: احمد بهشتی). تهران: فراهانی.
طبری، محمد بن جریر. (1356). تفسیر طبری (مصحح: حبیب یغمایی). تهران: توس.
فخر رازی، محمد بن عمر. (1420ق). تفسیر کبیر. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
فخرالدین طریحی. (1404ق). مجمع البحرین. بیروت : مؤسسه الوفاء.
فراهیدی، خلیل بن احمد. (1408ق). کتاب العین. بیروت: اعلمی.
فیومی، احمد بن محمد. (1405ق). المصباح المنیر. قم: دارالهجرة.
قرشی بنابی، سیدعلی اکبر. (1374). تفسیر احسن الحدیث. تهران: بنیاد بعثت.
قرطبی، محمد بن احمد. (1364). الجامع الاحکام القرآن. تهران: ناصر خسرو.
کلینی، محمد بن یعقوب. (1388). اصول الکافی. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
مجدالدین محمد بن یعقوب فیروزآبادی. (1412ق). قاموس المحیط. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی. (1404ق). بحارالانوار الجامعه لدرر الاخبار ائمه اطهار. بیروت : مؤسسه الوفاء.
مصطفوی، حسن. (1368). التحقیق فی کلمات القرآن. تهران: نشر کتاب.
مطهری، مرتضی. (1369). مسأله حجاب. قم: صدرا.
مکارم شیرازی، ناصر. (1374). تفسیر نمونه. تهران: اسلامیه.
موسوى، سیدحسن. (1395). نگاهی دوباره به مسئله حجاب. قم: نشر معارف. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 48 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 77 |
||