آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شماره‌ها | 2,676 |
| تعداد مقالات | 37,778 |
| تعداد مشاهده مقاله | 20,975,687 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,836,544 |
تحلیل لایه‌ای هزینه‌های اخلاقی سازش در مقابل دشمن از دیدگاه قرآن کریم | ||
| فصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اخلاق کاربردی | ||
| دوره 22، شماره 2 - شماره پیاپی 84، تیر 1405، صفحه 38-69 اصل مقاله (721.54 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jare.2026.74480.2153 | ||
| نویسندگان | ||
| سمانه سادات موسوی1؛ علیه رضاداد* 2؛ فاطمه رضاداد3 | ||
| 1کارشناسی ارشد تفسیر و علوم قرآن، جامعه المصطفی العالمیه، مشهد، ایران | ||
| 2گروه آموزش معارف اسلامی دانشگاه فرهنگیان تهران ایران | ||
| 3استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، جامعه المصطفی العالمیه، مشهد، ایران | ||
| تاریخ دریافت: 21 آبان 1404، تاریخ بازنگری: 01 بهمن 1404، تاریخ پذیرش: 18 بهمن 1404 | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف تحلیل لایه‌ای هزینه‌های اخلاقی سازش در قرآن کریم انجام شده است. در شرایط کنونی که امت اسلامی با جنگ ترکیبی و شناختی دشمنان مواجه است، شناخت دقیق هزینه‌های اخلاقی دو راهبرد مقاومت و سازش، ضرورتی راهبردی یافته است. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با رویکرد تحلیل لایه‌ای، به بررسی آیات مرتبط با سازش (با تأکید بر واژگان «اِدهان»، «رُکون» و «مداهنه») پرداخته و هزینه‌های اخلاقی سازش را در پنج لایه ظاهری، فردی، اجتماعی، معنوی و تمدنی دسته‌بندی کرده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که لایه نخست (ظاهری) شامل فریب آرامش زودگذر و کاهش موقت فشارهاست. لایه دوم (فردی) به فروپاشی ایمانی، ذلت اخلاقی و دوگانگی درونی می‌انجامد. لایه سوم (اجتماعی) گسست پیوندهای اجتماعی، تفرقه و از دست رفتن استقلال را به همراه دارد. لایه چهارم (معنوی) محرومیت از نصرت الهی و سلب عزت وجودی را در پی دارد. لایه پنجم (تمدنی) به انحطاط تاریخی، استحاله فرهنگی و فروپاشی هویت جمعی منجر می‌شود. نتیجه پژوهش تأکید می‌کند که هزینه‌های اخلاقی سازش در لایه‌های عمیق‌تر، به‌مراتب سنگین‌تر و ماندگارتر از هزینه‌های ظاهری مقاومت است و قرآن کریم با الگوی تحلیل لایه‌ای خود، ابزاری کارآمد برای تصمیم‌گیری‌های اخلاقی- راهبردی در اختیار جوامع اسلامی قرار می‌دهد. علاوه بر این، پژوهش حاضر برای کاربست عملی یافته‌ها، یک روش سه‌مرحله‌ای شامل توصیف عینی موقعیت، پرسش لایه‌ای مبتنی بر پنج لایه هزینه‌های اخلاقی، و جمع‌بندی برای داوری اخلاقی ارائه می‌دهد که می‌تواند به عنوان ابزاری ساختاریافته در تصمیم‌گیری‌های راهبردی نهادهای دینی، فرهنگی و تربیتی به کار گرفته شود. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| سازش؛ هزینه‌های اخلاقی؛ تحلیل لایه‌ای؛ قرآن کریم؛ فروپاشی فردی؛ انحطاط تمدنی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Layered Analysis of the Moral Costs of Compromise Against the Enemy from the Perspective of the Holy Quran | ||
| نویسندگان [English] | ||
| SAMANEH SADAT MOUSAVI1؛ ALIYYEH rezadad2؛ fatemeh Rezadad3 | ||
| 1Master of Arts in Quranic Interpretation and Sciences, Al-Mustafa Al-Alamiyah University, Mashhad, Iran | ||
| 2farhangian un | ||
| 3Assistant Professor, Department of Quran and Hadith Sciences, Al-Mustafa international University, Mashhad, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The present study aims to analyze the moral costs of compromise in the Holy Quran in layers. In the current situation where the Islamic Ummah is facing a combined and cognitive war of enemies, accurate recognition of the moral costs of the two strategies of resistance and compromise has become a strategic necessity. Using a descriptive-analytical method and a layered analysis approach, this study examines verses related to compromise (with an emphasis on the words "adhan", "rukun" and "madahnah") and categorizes the moral costs of compromise into five layers: apparent, individual, social, spiritual and civilizational. The findings of the study show that the first layer (apparent) includes the deception of fleeting peace and temporary relief of pressures. The second layer (individual) leads to the collapse of faith, moral humiliation and internal duality. The third layer (social) brings about the rupture of social bonds, division, and loss of independence. The fourth layer (spiritual) entails deprivation of divine support and deprivation of existential dignity. The fifth layer (civilizational) leads to historical degeneration, cultural transformation, and the collapse of collective identity. The research results emphasize that the moral costs of compromise in deeper layers are much heavier and more lasting than the apparent costs of resistance, and the Holy Quran, with its layered analysis model, provides Islamic societies with an efficient tool for moral-strategic decision-making. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Compromise, moral costs, layered analysis, the Holy Quran, individual collapse, civilizational decline | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم
نهج البلاغه
ابن‌منظور، محمد بن مکرم. (بی‌تا). لسان العرب. بیروت: دار صادر.
آل‌نبی، سیدمحسن؛ یوسفی مقدم، محمدصادق. (1400). چالش‌های مقاومت از منظر قرآن کریم. مطالعات بیداری اسلامی، 10(22)، صص 7‑26.
افتخاری، اصغر. (1392). «صلح» و «سلم» در قرآن کریم. مطالعات قرآن و حدیث، 6(2)، صص 53‑78.
جوادی آملی، عبدالله. (1388). روابط بین‌الملل در اسلام. قم: اسراء.
جوادی آملی، عبدالله. (1392). تسنیم. قم: اسراء.
حسینی خامنه‌ای، سیدمجتبی. (1405). پیام حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی به مناسبت چهلمین روز شهادت قائد عظیم‌الشأن انقلاب (قدّس الله نفسه الزکیه) و مسائل مهم مربوط به جنگ تحمیلی سوم. https://farsi.khamenei.ir/news-content?id=62808.
خامنه‌ای، سیدعلی. (21/9/1380). بیانات در دیدار جمعی از مسئولان و کارگزاران نظام. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبر معظم انقلاب اسلامی. https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=10881.
خامنه‌ای، سیدعلی. (12/5/1396). بیانات در مراسم تنفیذ حکم دوازدهمین دورۀ ریاست جمهوری اسلامی ایران. https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=37311.
خامنه‌ای، سیدعلی. (14/3/1396). بیانات در دیدار کارگزاران نظام. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبر معظم انقلاب اسلامی. https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=36745.
راغب اصفهانی، حسین‌بن‌محمد. (1412ق). مفردات ألفاظ القرآن. بیروت: دارالشامیه.
رحیمی‌نژاد، نادره؛ حقانی، ریحانه. (1400). فرجام مقاومت یا سازش با دشمن از منظر قرآن کریم. مطالعات علوم قرآن، 3 (7)، صص 91‑111. Doi:10.22081/jqss.2021.58771.1113.
رضایی اصفهانی، محمدعلی. (1387). تفسیر قرآن مهر. قم: پژوهش‌های تفسیر و علوم قرآن.
طباطبایی، سیدمحمدحسین (1393ق). المیزان فی تفسیر القرآن. بیروت: مؤسسة الاعلمی للمطبوعات.
طبرسی، فضل‌بن‌حسن. (1408ق). مجمع‌البیان فی تفسیر القرآن، بیروت: دارالمعرفه.
عنایت‌الله، سهیل. (۱۳۹۲). تحلیل لایه‌لایه‌ای علت‌ها (مترجم: مسعود منزوی). تهران: مؤسسۀ آموزشی و تحقیقاتی صنایع دفاعی.
قرائتی، محسن. (1388). تفسیر نور، تهران: مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن.
مظفری، امین‌الدین. (2021). نگاهی بر جایگاه و بایستگی صلح از منظر آیات و روایات. International Journal of Multidisciplinary Trends، 3 (1) ، صص 8- 17.
مکارم شیرازی، ناصر. (1374). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الإسلامیه.
Inayatullah, Sohail. (1998). Causal layered analysis: Poststructuralism as method. Futures, 30(8), 815-829.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 165 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 129 |
||