آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شماره‌ها | 2,670 |
| تعداد مقالات | 37,717 |
| تعداد مشاهده مقاله | 20,394,551 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,539,143 |
مطالعات زبان و ادب فارسی در شبه قاره (3) قصاید مطهر | ||
| آینه پژوهش | ||
| دوره 37، شماره 219، مرداد و شهریور 1405، صفحه 123-150 اصل مقاله (1.1 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jap.2026.80488 | ||
| نویسندگان | ||
| حبیب‌الرحمن شروانی* ؛ شیوا امیرهدایی | ||
| تاریخ دریافت: 20 مهر 1405، تاریخ پذیرش: 20 مهر 1405 | ||
| چکیده | ||
| مقالۀ حاضر ترجمه و تلخیصی است از دو مقالۀ حبیب‌الرحمن شروانی با عنوان «قصاید مطهّر» که در مجلۀ معارف (1935م) منتشر شده است. نویسنده به معرفی نسخه‌ای خطی از قصاید شاعر فارسی‌گوی هندی، مطهّر (متوفی حدود 790ق)، می‌پردازد که در لکهنو و دانشگاه اسلامی علیگر کشف شده است. نسخه متعلق به سدۀ 9 هجری، مشتمل بر 70 قصیده، ترکیب‌بندها و مسمط‌هایی است که اشعار کامل و نسبتاً صحیحی را ارائه می‌دهد. نگارنده با استناد به تذکره‌ها و خود اشعار، اطلاعاتی از زندگی مطهّر به‌دست می‌دهد: او از مقربان فیروزشاه تغلق، دارای جاگیر، از عالمان و مدرّسان، و مرید خاص شیخ نصیرالدین چراغ دهلوی بود. اشعار مطهّر از نظر قدرت طبع، روانی کلام، بلندی خیال و بی‌تکلّفی ستوده شده و با شاعرانی چون سعدی، خاقانی و امیرخسرو مقایسه شده است. همچنین نویسنده به جزئیات زندگی روزمره، مسائل مالی، درگیری با مخالفان دینی، توصیف اسب، شراب، طبیعت و مضامین فلسفی و اخلاقی در شعر مطهّر می‌پردازد. در بخش دوم مقاله، نکاتی تازه دربارة سن شاعر (حدود 716 تا 790ق)، درخواست انتقال جاگیر به فرزندان، هندوستانی بودن او، و نیز مرثیه‌هایش بر شیخ چراغ دهلوی و شمس‌الدین بررسی شده است. این مقاله نشان می‌دهد که مطهّر شاعری توانا و کم‌شناخته از دورۀ پیش از تیموری است که شایستگی بازشناسی و مطالعه دارد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| مطهّر ﮐﮍه؛ قصاید فارسی؛ شعر هندوستان؛ فیروزشاه تغلق | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Persian Language and Literary Studies in the Indian Subcontinent (3): The Qaṣīdas of Muṭahhar | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Habib al-Rahman Sherwani؛ Shiva Amirhodaei | ||
| چکیده [English] | ||
| This article is an abridged translation of two studies by Habib al-Rahman Sherwani entitled “Qaṣāʾid-i Muṭahhar,” originally published in the journal Ma‛ārif in 1935. The author introduces a manuscript containing the qaṣīdas of Muṭahhar (d. ca. 790 AH), an Indian poet who wrote in Persian, copies of which were discovered in Lucknow and at Aligarh Muslim University. Dating from the ninth century AH, the manuscript comprises seventy qaṣīdas, together with tarkīb-bands and musammaṭs, and preserves a relatively complete and reliable corpus of the poet’s works. Drawing on biographical anthologies (tadhkiras) and Muṭahhar’s own poetry, the author reconstructs aspects of his life. Muṭahhar was a court intimate of Fīrūz Shāh Tughluq, held a jāgīr, was a scholar and teacher, and was a devoted disciple of Shaykh Naṣīr al-Dīn Chirāgh-i Dihlawī. His poetry is praised for its creative power, fluency, imaginative elevation, and unaffected style, and is compared with the works of such poets as Saʿdī, Khāqānī, and Amīr Khusraw. The author also examines Muṭahhar’s treatment of everyday life, financial concerns, conflicts with religious opponents, and descriptions of horses, wine, and nature, as well as the philosophical and ethical themes found in his poetry. The second part of the article offers new observations concerning the poet’s lifespan (ca. 716–790 AH), his request that his jāgīr be transferred to his children, his Indian origin, and his elegies for Shaykh Chirāgh-i Dihlawī and Shams al-Dīn. The study demonstrates that Muṭahhar was an accomplished yet little-known poet of the pre-Timurid period whose works merit renewed recognition and scholarly attention. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Muṭahhar Kaṛa, Persian qaṣīdas, Persian poetry in India, Fīrūz Shāh Tughluq | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1 |
||