| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شمارهها | 2,632 |
| تعداد مقالات | 37,262 |
| تعداد مشاهده مقاله | 18,012,060 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 8,209,547 |
تحلیلِ حب ذات در عافیتطلبی نفس و متعلق حقیقی آن تحت ولایت الهی | ||
| نقد و نظر در فلسفه و کلام | ||
| مقاله 5، دوره 31، شماره 121، فروردین 1405، صفحه 1-29 اصل مقاله (1.04 M) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22081/jpt.2025.72209.2253 | ||
| نویسنده | ||
| محمدرضا کریمی والا* | ||
| دانشیار، گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه قم، قم، ایران. | ||
| تاریخ دریافت: 08 تیر 1404، تاریخ بازنگری: 12 شهریور 1404، تاریخ پذیرش: 15 شهریور 1404 | ||
| چکیده | ||
| لذتگرایی و گریز از درد و رنج، از جلوههای بسیار مهم حب ذات، و تأثیرگذار بر رشد و کمال انسان است و حکیمانهبودن خلقت، وجود متعلق حقیقی برای آن را در همۀ ابعاد حیات انسان بدیهی میکند. بااینحال، از یک سو، محنتها و رنجها که همگی در زندگی با آن مواجهاند و نیز ظهور برخی آیات و روایات که بر واقعیت این ابتلا صحه میگذارند، و از سوی دیگر، آسیبهایی که از انحراف در این گرایش پدید میآیند، ضرورتِ دستیابی به پاسخی راستین برای این کشش ذاتی را آشکار میکند. در این پژوهش با رویکردی اسنادی ـ تحلیلی، به بررسی و تبیین مصداق حقیقی لذتگرایی انسان با تکیه بر منابع دینی پرداخته شده است. در این مسیر، «عافیت» بهمنزلۀ سلامتی از هرگونه ناگواری در همۀ ابعاد حیات انسانی، بهمثابۀ غایت این گرایش فطری انسان معرفی شده است. همچنین روشن میشود که دستیابی به عافیت حقیقی، جز با شناسایی کمال حقیقی و نهایی انسان و بهرهمندی آگاهانه از عطایای هستی ممکن نیست؛ زیرا عافیت تنها در پرتو قرب به خدای متعال و در سایۀ ولایت الهی با مختصات ویژۀ آن تحقق مییابد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| لذتگرایی؛ عافیتطلبی؛ حب ذات؛ نفس؛ ولایت الهی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| An Analysis of Self-Love in the Soul's Quest for Well-Being and Its True Object Under Divine Guardianship | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohammd Reza Karimi Vala | ||
| Associate Professor, Department of Islamic Teachings, Faculty of Theology, University of Qom, Qom, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Hedonism and the avoidance of pain and suffering are significant manifestations of self-love (Amour-propre), which profoundly influence human growth and perfection. The wisdom inherent in creation renders it self-evident that a true object (muta'allaq) for this inclination exists across all dimensions of human life. However, a twofold necessity arises for finding an authentic response to this innate drive: first, the hardships and tribulations that everyone encounters in life—supported by the outward meanings (zahir) of certain verses and traditions—and second, the harms resulting from the deviation of this instinct. Utilizing a documentary-analytical approach, this research explores and elucidates the true object of human hedonism based on religious sources. In this pursuit, "Afiyah" (well-being/wholeness)—defined as immunity from any unpleasantness in all aspects of human existence—is introduced as the ultimate goal of this primordial inclination. Furthermore, it is clarified that achieving true Afiyah is impossible without identifying man's ultimate perfection and the conscious utilization of the gifts of existence. This is because Afiyah is realized only in the light of nearness to Almighty God and under the shadow of Divine Guardianship (Wilayah) with its unique characteristics. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Hedonism, Seeking Afiyah (Well-being), Self-love, Nafs (Self/Soul), Divine Guardianship (Wilayah) | ||
| مراجع | ||
|
* قرآن کریم
** نهجالبلاغه
*** صحیفۀ سجادیه
ابناثیر، محمد. (1399ق). النهایه فی غریب الحدیث و الاثر (ج3). بیروت: المکتبة العلمیة.
ابنبابویه، محمد بن علی. (1378ق). عیون أخبار الرضا× (ج2). تهران: جهان.
ابنمنظور، محمد بن مکرم. (1414ق). لسانالعرب (ج1، 6، 12، 15). بیروت: دار صادر.
برقی، احمد بن محمد بن خالد. (1371ق). المحاسن (ج1). قم: دارالکتب الاسلامیه.
تمیمی آمدی، عبدالواحد بن محمد. (1410ق). غرر الحکم و درر الکلم. قم: دار الکتاب الإسلامی.
توکلی خانیکی، محمدجواد؛ سالاری، علی. (1400). بررسی و تحلیل کیفیت عافیتبخشی آموزههای دین. دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، 4(46)، صص 110‑120.
پالمر، مایکل. (1396). مسائل اخلاقی متن آموزشی فلسفۀ اخلاق (مترجم: علیرضا آل بویه). تهران: انتشارات سمت.
جوهری، اسماعیل بن حماد. (1376ق). الصحاح تاج اللّغه (ج3). بیروت: انتشارات دارالعلم للملایین.
خادمی، عینالله؛ حاجیبابایی، حمیدرضا. (1391). تبیین مفهوم لذت و اقسام آن از منظر غزالی. انسانپژوهی دینی، 9(28)، صص 79‑98.
https://doi.org/10/22054/wph.2018/9169
راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (1412ق). مفردات ألفاظ القرآن. بیروت: انتشارات دارالقلم.
دهخدا، علیاکبر. (1372). فرهنگ دهخدا. تهران: دانشگاه تهران.
شعیری، محمد بن محمد. (بیتا). جامع الأخبار. نجف: مطبعة حیدریة.
شهریاری، روحالله. (1399). ماهیتشناسی لذت و جایگاه آن در اخلاق اسلامی از منظر استاد مصباح یزدی. اخلاق وحیانی، 10(19)، صص 115‑147.
https://doi.org/10.22034/ethics.2021.126951
صدر، سید محمدباقر. (1402ق). فلسفتنا. قم: دارالتعارف للمطبوعات.
طباطبایی، محمدحسین. (1390ق). المیزان فی تفسیر القرآن (ج5، 14، 20). بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
طباطبایی، محمدحسین. (1416ق). نهایه الحکمه. قم: مؤسسه النشر الاسلامی.
طریحی، فخرالدین بن محمد. (1375ق). مجمعالبحرین (ج3 و 6، چاپ سوم). تهران: نشر مرتضوی.
فاینبرگ، جول. (1385). جستارهایی در روانشناسی اخلاق (مترجم: منصور نصیری). قم: دفتر نشر معارف.
فراهیدی، خلیل بن احمد. (1409ق). العین (ج2، 3، 8). قم: دارالهجره.
فیومی، احمد بن محمد. (1420ق). المصباح المنیر. بیروت: المکتبه العصریه.
قرشی، علیاکبر. (1371). قاموس قرآن (ج 7، چاپ ششم). تهران: انتشارات دارالکتب الاسلامیه. کلینی، محمد بن یعقوب. (1407ق). الکافی (ج1، 2). تهران: دارالکتب الإسلامیة.
مجلسی، محمد باقر. (1403ق). بحارالأنوار (ج18، 23، 29، 33، 35، 78، 83، 92، 97، 99). بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1391). اخلاق در قرآن (ج1، 2). قم: مؤسسۀ آموزشی پژوهشی امام خمینی&.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1394). نقد و بررسی مکاتب اخلاقی. قم: مؤسسۀ آموزشی پژوهشی امام خمینی&.
مصباح یزدی، محمدتقی. (1373). آموزش فلسفه (ج2، چاپ هفتم). تهران: سازمان تبلیغات اسلامی.
مصباح، مجتبی؛ سعادت الحسینی، سید مجتبی. (1394). تحلیل مفهوم رنج از دیدگاه فلسفی. حکمت اسلامی، 2(4)، صص 9‑31.
https://doi.org/10.22034/fhi.2015.41152
مکارم شیرازی، ناصر. (1371). تفسیر نمونه (ج2). تهران: دارالکتب الإسلامیة.
معین، محمد. (1350). فرهنگ فارسی معین. تهران: انتشارات امیرکبیر.
ملاصدرا، محمد بن ابراهیم. (1999م). الحکمه المتعالیه فی الاسفار العقلیه الاربعه (ج2). بیروت: دارالتراث العربی.
ناس، جان بایر. (1370). تاریخ جامع ادیان (مترجم: علیاصغر حکمت). تهران: آموزش انقلاب اسلامی.
نراقی، ملااحمد. (1371ق). معراج السعاده. قم: انتشارات هجرت.
نوری، حسین. (1408ق). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل (ج7). قم: مؤسسة آلالبیت(ع) لإحیاء التراث. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 26 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 31 |
||