آمار
| تعداد نشریات | 54 |
| تعداد شمارهها | 2,627 |
| تعداد مقالات | 37,209 |
| تعداد مشاهده مقاله | 17,818,025 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 8,062,041 |
بررسی و نقد دیدگاه نشانهشناختی فردینان دو سوسور از منظر مبانی معرفتشناختی و هستیشناختی حکمت متعالیه (با تأکید بر آرای حمید پارسانیا) | ||
| مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 06 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/scs.2026.72243.1428 | ||
| نویسندگان | ||
| بهزاد عابدی* 1؛ علی خدیوی2 | ||
| 1علوم پزشکی شهید بهشتی تهران | ||
| 2استادیار علوم سیاسی، گروه معارف اسلامی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی | ||
| تاریخ دریافت: 16 تیر 1404، تاریخ بازنگری: 19 آبان 1404، تاریخ پذیرش: 06 خرداد 1405 | ||
| چکیده | ||
| نشانهشناسی، بهمثابه دانشی بنیادین در تحلیل زبان و معنا، از اواخر قرن نوزدهم با آرای فردینان دو سوسور وارد مرحلهای نوین شد. در منظومهی فکری سوسور، معنا نه از طریق ارجاع مستقیم به واقعیت بیرونی، بلکه از رهگذر روابط درونی و تقابلهای ساختاری میان نشانههای زبانی پدید میآید. این رویکرد، با وجود تأثیر گسترده در حوزههایی چون زبانشناسی، نقد ادبی و تحلیل گفتمان، از سوی جریانهای فلسفی بهویژه در ابعاد معرفتشناختی و هستیشناختی با نقدهایی جدی مواجه شده است. پژوهش حاضر با استفاده از روش تحلیل تطبیقی ـ انتقادی در چهار مرحله (توصیف نظریه سوسور، تبیین مبانی حکمت متعالیه، مقایسه تطبیقی و ارزیابی نهایی) سامان یافته است. در این چارچوب، دیدگاههای سوسور و حمید پارسانیا ـ بهعنوان نمایندهی خوانش معاصر از حکمت متعالیه ـ بازسازی و مقایسه شدند. نتایج تحقیق نشان داد که دو رویکرد در سه حوزهی اساسی تفاوتهای بنیادین دارند: معرفتشناسی (خودبسندگی معنا در برابر پیوند آن با حقیقت وجود)، هستیشناسی (نظام بسته و قراردادی زبان در برابر زبان بهعنوان تجلی حقیقت وجود)، و نقش انسان (انفعال فاعل در برابر فاعلیت مختار و آگاه). افزون بر این، یافتههای پژوهش آشکار ساخت که میتوان میان «عینیت زبان» و «نقش فعال فاعل انسانی» جمع کرد. بر این اساس، مقالهی حاضر الگویی بدیل مبتنی بر حکمت متعالیه ارائه میدهد که در آن زبان بهعنوان تجلی حقیقت و واسطهای اصیل میان انسان و عالم تلقی میشود؛ الگویی که میتواند هم در غنای نظریات فلسفهی زبان و معناشناسی مؤثر باشد و هم در بازاندیشی علوم انسانی اسلامی و سیاستگذاریهای فرهنگی الهامبخش واقع شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فردینان دو سوسور؛ حمید پارسانیا؛ نشانهشناسی؛ حکمت متعالیه؛ معرفتشناسی؛ زبان؛ معنا | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A study and critique of the semiotic perspective of Ferdinand de Saussure from the perspective of the epistemological and ontological foundations of transcendental wisdom (with emphasis on the views of Hamid Parsania) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Behzad Abedi1؛ Ali Khadivi2 | ||
| 1Shahid beheshti university of medical sciences | ||
| 2Assistant Professor of Political Sciences, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences | ||
| چکیده [English] | ||
| Semiotics, as a fundamental science in the analysis of language and meaning, entered a new phase in the late 19th century with the ideas of Ferdinand de Saussure. In Saussure's system of thought, meaning emerges not through direct reference to external reality, but through internal relationships and structural contrasts between linguistic signs. Despite its widespread influence in fields such as linguistics, literary criticism, and discourse analysis, this approach has faced serious criticism from philosophical movements, The present study is organized using the comparative-critical analysis method in four stages (description of Saussure's theory, explanation of the foundations of transcendental wisdom, comparative comparison, and final evaluation). Within this framework, the views of Saussure and Hamid Parsania - as representatives of the contemporary reading of transcendental wisdom - were reconstructed and compared. The results of the research showed that the two approaches have fundamental differences in three basic areas: epistemology (self-sufficiency of meaning versus its connection to the truth of existence), ontology (closed and conventional system of language versus language as a manifestation of the truth of existence), and the role of man (passivity of the agent versus voluntary and conscious agentivity). Accordingly, the present article presents an alternative model based on transcendental wisdom in which language is considered as a manifestation of truth and a genuine intermediary between man and the world; a model that can be both effective in enriching the theories of the philosophy of language and semantics and inspiring the rethinking of Islamic humanities and cultural policies. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Ferdinand de Saussure, Hamid Parsania, Semiotics, Transcendental Wisdom, Epistemology, Language, Meaning | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1 |
||